ทุกครั้งที่ชาวต่างชาติบ่นว่า "ภาษาจีนยากมาก" ผมอยากส่งหนังสือไวยากรณ์ภาษาอังกฤษให้พวกเขาเพื่อให้เห็นว่าความยากที่แท้จริงหน้าตาเป็นอย่างไร วันนี้ผมจะพิสูจน์ด้วยข้อเท็จจริงที่หักล้างไม่ได้ว่า ภาษาจีนเป็นภาษาที่เรียบง่ายที่สุดในจักรวาลนี้
1. คำศัพท์แบบ "เลโก้"
คำในภาษาจีนถูกสร้างขึ้นเหมือนบล็อกเลโก้ — ประกอบชิ้นส่วนสองสามชิ้นเข้าด้วยกันแล้วคำใหม่ก็ปรากฏขึ้น พร้อมความหมายที่เข้าใจได้ทันที ดูการเปรียบเทียบนี้:
| แนวคิด | ภาษาจีน | โครงสร้าง | ภาษาไทย | ภาษาอังกฤษ | ภาษาฝรั่งเศส |
|---|---|---|---|---|---|
| องุ่น | 葡萄 | 葡萄 | องุ่น | grape | raisin |
| ไวน์ | 葡萄酒 | 葡萄 (องุ่น) + 酒 (แอลกอฮอล์) | ไวน์ / เหล้าองุ่น | wine | vin |
| ลูกเกด | 葡萄干 | 葡萄 (องุ่น) + 干 (แห้ง) | ลูกเกด | raisin | raisin sec |
| วัว | 牛 | 牛 | วัว / โค / กระทิง | cow / ox / bull | vache / bœuf / taureau |
| นม | 牛奶 | 牛 (วัว) + 奶 (นม) | นม | milk | lait |
| เนื้อวัว | 牛肉 | 牛 (วัว) + 肉 (เนื้อ) | เนื้อวัว | beef | bœuf |
| เนื้อหมู | 猪肉 | 猪 (หมู) + 肉 (เนื้อ) | เนื้อหมู | pork | porc |
| เนื้อแกะ | 羊肉 | 羊 (แกะ) + 肉 (เนื้อ) | เนื้อแกะ | lamb / mutton | agneau / mouton |
| ต้นไม้ | 树 | 树 | ต้นไม้ | tree | arbre |
| กิ่งไม้ | 树枝 | 树 (ต้นไม้) + 枝 (กิ่ง) | กิ่งไม้ | branch | branche |
| ใบไม้ | 树叶 | 树 (ต้นไม้) + 叶 (ใบ) | ใบไม้ | leaf | feuille |
| ลำต้น | 树干 | 树 (ต้นไม้) + 干 (ลำ) | ลำต้น | trunk | tronc |
ภาษาไทยก็มีตรรกะที่คล้ายกัน: "เนื้อวัว" "เนื้อหมู" "เนื้อแกะ" — เราก็ใส่ชื่อสัตว์ไว้ในชื่ออาหารเหมือนกัน! แต่ภาษาจีนไปไกลกว่านั้น: 牛肉 คือ 牛 (วัว) + 肉 (เนื้อ) เลย ไม่ต้องมีสรรพนาม ไม่ต้องมีคำเชื่อม ส่วนภาษาอังกฤษ? วัวมีชีวิตชื่อ cow แต่พอขึ้นจานกลายเป็น beef หมูมีชีวิตชื่อ pig แต่เนื้อบนจานเรียก pork — มีชีวิตชื่อหนึ่ง ตายแล้วชื่อใหม่
"ตรรกะเลโก้" นี้ยิ่งทรงพลังกับเทคโนโลยี ถ้าคุณรู้คำว่า "ไฟฟ้า" (电) คุณสามารถถอดรหัสคำศัพท์ยุคใหม่ทั้งหมดโดยไม่ต้องใช้พจนานุกรม:
| แนวคิด | ภาษาจีน | โครงสร้าง | ภาษาไทย | ภาษาอังกฤษ | ภาษาฝรั่งเศส |
|---|---|---|---|---|---|
| โทรศัพท์ | 电话 | 电 (ไฟฟ้า) + 话 (คำพูด) | โทรศัพท์ | telephone | téléphone |
| โทรทัศน์ | 电视 | 电 (ไฟฟ้า) + 视 (การมองเห็น) | โทรทัศน์ | television | télévision |
| คอมพิวเตอร์ | 电脑 | 电 (ไฟฟ้า) + 脑 (สมอง) | คอมพิวเตอร์ | computer | ordinateur |
| ลิฟต์ | 电梯 | 电 (ไฟฟ้า) + 梯 (บันได) | ลิฟต์ | elevator | ascenseur |
| ภาพยนตร์ | 电影 | 电 (ไฟฟ้า) + 影 (เงา) | ภาพยนตร์ / หนัง | movie | film |
สังเกตว่าภาษาไทยก็รับคำเหล่านี้มาจากภาษาอังกฤษ/กรีก-ละติน: "โทรศัพท์" "โทรทัศน์" "คอมพิวเตอร์" — ล้วนเป็นคำทับศัพท์ที่ไม่ได้สร้างจากตรรกะภาษาไทยเอง แต่ภาษาจีน 电脑 แปลตรงตัวว่า "สมองไฟฟ้า" ใครก็รู้ความหมายทันทีถ้ารู้สองตัวอักษรนั้น
2. ตรรกะง่าย ๆ สำหรับคนและคำใหม่
ในการเรียกชื่อคนจากประเทศใดก็ตาม ภาษาจีนแค่เติมคำว่า "คน" (人): คนจีน (中国人) คนอเมริกัน (美国人) คนอังกฤษ (英国人) — แม้แต่มนุษย์ต่างดาวก็คือ 外星人 (คนดาวนอก) ภาษาไทยของเราก็มีตรรกะ แต่ใช้หลายรูปแบบ: คนไทย คนจีน คนฝรั่ง คนแขก — ยังพอสม่ำเสมอ แต่ภาษาอังกฤษเปลี่ยนหางตลอด: American, British, Chinese, French, Japanese — ไม่มีรูปแบบเดียวกันเลย
ภาษาจีนยังยอดเยี่ยมมากในการสร้างคำใหม่ คำว่า "นอนราบ" (躺平) แสดงถึงปรัชญาชีวิตทั้งหมดในสองตัวอักษร คำว่า "ดาราอินเทอร์เน็ต" (网红) แปลตรงตัวว่า "ตาข่าย + ลุกเป็นไฟ" — ใครรู้สองตัวอักษรนั้นก็เข้าใจได้เลย
3. ระบบตัวเลขอัจฉริยะ
ตัวเลขในภาษาจีนเป็นผลงานชิ้นเอกของการออกแบบ เรียนหนึ่งถึงสิบแล้วส่วนที่เหลือเป็นแค่การรวมกัน: สิบเอ็ดคือ "สิบ-หนึ่ง" (十一) ยี่สิบคือ "สอง-สิบ" (二十) เก้าสิบเก้าคือ "เก้า-สิบ-เก้า" (九十九) กฎเดียว ตัวเลขไม่จำกัด ภาษาไทยเองก็ค่อนข้างสม่ำเสมอ แต่ยังมีคำพิเศษเช่น "สิบเอ็ด" ที่ใช้ "เอ็ด" แทน "หนึ่ง" ส่วนภาษาอังกฤษยิ่งหนักกว่า — "eleven" และ "twelve" มาจากไหนก็ไม่รู้
ตรรกะอัจฉริยะเดียวกันนี้ขยายไปถึงวันและเดือนอย่างราบรื่น:
| แนวคิดเวลา | ภาษาจีน | โครงสร้าง | ภาษาไทย | ภาษาอังกฤษ | ภาษาฝรั่งเศส |
|---|---|---|---|---|---|
| วันจันทร์ | 星期一 | 星期 (สัปดาห์) + 一 (1) | วันจันทร์ | Monday | lundi |
| วันอังคาร | 星期二 | 星期 (สัปดาห์) + 二 (2) | วันอังคาร | Tuesday | mardi |
| วันพุธ | 星期三 | 星期 (สัปดาห์) + 三 (3) | วันพุธ | Wednesday | mercredi |
| วันที่ 8? 🤔 | 星期八 | 星期 (สัปดาห์) + 八 (8) — ได้เลย! | ??? | ??? | ??? |
| มกราคม | 一月 | 一 (1) + 月 (เดือน) | มกราคม | January | janvier |
| กุมภาพันธ์ | 二月 | 二 (2) + 月 (เดือน) | กุมภาพันธ์ | February | février |
| มีนาคม | 三月 | 三 (3) + 月 (เดือน) | มีนาคม | March | mars |
| เดือนที่ 13? 🤔 | 十三月 | 十三 (13) + 月 — ได้เลย! | ??? | ??? | ??? |
เดือนในภาษาจีนเรียกแค่ "เดือน 1" "เดือน 2" ไปเรื่อย ๆ ถ้ามนุษยชาติเพิ่มเดือนที่ 13 ขึ้นมา ภาษาจีนก็แค่เรียกว่า 十三月 — เสร็จ ส่วนชื่อวันในภาษาไทย (จันทร์ อังคาร พุธ...) ก็มาจากชื่อเทพเจ้าและดาวเคราะห์ในภาษาสันสกฤต — น่าสนใจมากในเชิงประวัติศาสตร์ แต่ถ้าอยากเพิ่ม "วันที่ 8" ก็ทำไม่ได้เช่นกัน ชื่อเดือนไทย (มกราคม กุมภาพันธ์...) ก็มาจากภาษาสันสกฤตเช่นกัน — ไม่มีตัวเลขเบื้องหลัง ภาษาจีนทำได้
4. ภาษาจีนสำหรับหมอ
ถ้าตรรกะเลโก้ของภาษาจีนน่าประทับใจในชีวิตประจำวัน ในโรงพยาบาลมันก็เหมือนมีพลังพิเศษ ชื่อแผนกการแพทย์ในภาษาจีนเป็นคู่มือการใช้งาน: แค่รวมส่วนของร่างกายกับคำว่า "แผนก" (科) แล้วคุณก็รู้ทันทีว่าต้องไปที่ไหน
| แผนก | ภาษาจีน | โครงสร้าง | ภาษาไทย | ภาษาอังกฤษ | ภาษาฝรั่งเศส |
|---|---|---|---|---|---|
| อายุรกรรม | 内科 | 内 (ภายใน) + 科 (แผนก) | อายุรกรรม | Internal Medicine | Médecine interne |
| ศัลยกรรม | 外科 | 外 (ภายนอก) + 科 (แผนก) | ศัลยกรรม | Surgery | Chirurgie |
| กุมารเวชกรรม | 儿科 | 儿 (เด็ก) + 科 (แผนก) | กุมารเวชกรรม | Pediatrics | Pédiatrie |
| ออร์โธปิดิกส์ | 骨科 | 骨 (กระดูก) + 科 (แผนก) | ออร์โธปิดิกส์ | Orthopedics | Orthopédie |
| จักษุวิทยา | 眼科 | 眼 (ตา) + 科 (แผนก) | จักษุวิทยา | Ophthalmology | Ophtalmologie |
| หู คอ จมูก | 耳鼻喉科 | 耳鼻喉 (หู-จมูก-ลำคอ) + 科 (แผนก) | หู คอ จมูก | Otolaryngology | Oto-rhino-laryngologie |
น่าสนใจมากที่ภาษาไทยก็มีแผนก "หู คอ จมูก" — ตรงตัวทั้งในภาษาไทยและภาษาจีน (耳鼻喉科 = หู-จมูก-ลำคอ-แผนก) เหมือนกันมาก! แต่แผนก "จักษุวิทยา" หรือ "กุมารเวชกรรม" ยังเป็นคำมาจากภาษาบาลี-สันสกฤตที่ไม่ได้บอกความหมายทันที ในจีน แค่ดูป้ายแผนกก็รู้ว่าต้องไปที่ไหน
5. คำกริยาไม่เคยเปลี่ยน ไม่มีเพศทางไวยากรณ์
นี่คือข้อได้เปรียบที่น่าดีใจที่สุดของภาษาจีน ในภาษาอังกฤษ "go" เปลี่ยนรูปเป็น goes, went, gone, going ภาษาฝรั่งเศสและเยอรมันผันกริยาต่างกันตามบุคคล — หกรูปแบบขั้นต่ำ ในภาษาจีน "ไป" (去) ก็คือ 去 เมื่อวาน วันนี้ พรุ่งนี้ สำหรับคุณ สำหรับมนุษย์ต่างดาว: 去 อยากบอกว่าเกิดขึ้นแล้ว? เติม 了 อยากบอกว่ากำลังเกิดขึ้นตอนนี้? เติม 在 กริยาเองไม่เคยขยับ
ภาษาไทยเองก็ไม่มีการผันกริยา — "ไป" ก็คือ "ไป" เหมือนกัน! ทั้งภาษาไทยและภาษาจีนจึงมีข้อได้เปรียบข้อนี้เหนือภาษายุโรปอย่างสิ้นเชิง ส่วนเพศทางไวยากรณ์ในภาษาฝรั่งเศสและเยอรมัน โต๊ะมีเพศ เก้าอี้มีเพศ แอปเปิลก็มีเพศ — ภาษาไทยและจีนไม่มีสิ่งนั้นเลย แอปเปิลก็คือแอปเปิล
แน่นอน เพื่อความยุติธรรม: ภาษาไทยและอังกฤษก็มีช่วงเวลาที่ยอดเยี่ยมของตัวเอง "ฟุตบอล" ก็คือ "เท้า + บอล" — เหมือนกับภาษาจีน 足球 (เท้า + ลูกบอล) มนุษย์คิดเหมือนกันเมื่อตั้งชื่อสิ่งที่ใช้เตะ แต่ภาษาจีนใช้ตรรกะที่สวยงามนี้กับทุกอย่าง — ขณะที่ภาษาอื่น ๆ มีแสงแห่งสติปัญญาเป็นครั้งคราว ก่อนจะกลับไปท่องจำ "Otolaryngology" ต่อ
พร้อมค้นพบแล้วหรือยังว่าภาษาจีนง่ายแค่ไหน?
เริ่มต้นที่ Nihaoo.app